MS (Multiple Skleroz) Hastalığı Nedir?

Photo by Adrian Swancar on Unsplash

Multipl skleroz (MS), merkezi sinir sisteminizi etkileyen kronik bir hastalıktır. Bağışıklık sistemi sinir liflerinin çevresindeki koruyucu tabaka olan miyeline saldırır. Bu iltihaplanma ve skar dokusu veya lezyonlara neden olur. Bu, beyninizin vücudunuzun geri kalanına sinyal göndermesini zorlaştırabilir.

MS’in belirtileri nelerdir?

MS hastaları çok çeşitli semptomlar yaşarlar. Hastalığın doğası nedeniyle, semptomlar kişiden kişiye değişebilir. Ayrıca şiddeti yıldan yıla, aydan aya ve hatta günden güne değişebilir. En yaygın semptomlardan ikisi yorgunluk ve yürüme güçlüğüdür.


yorgunluk

MS hastalarının yaklaşık yüzde 80’i yorgunluk yaşadığını bildirmektedir. MS ile ortaya çıkan yorgunluk güçsüzleştirebilir, bu da çalışma ve günlük görevleri yerine getirme yeteneğinizi etkileyebilir.


yürüme güçlüğü

MS ile yürüme zorluğu çeşitli nedenlerle ortaya çıkabilir:

bacaklarınızda veya ayaklarınızda uyuşma

denge güçlüğü

kas güçsüzlüğü

kas spastisitesi (belirli kasların aşırı aktif hale gelerek, adale katılığına, sertliğine ya da spazmlarına sebep olması durumu )

görme zorluğu

ezici yorgunluk

Diğer belirtiler

MS’in oldukça yaygın diğer semptomları şunlardır: akut veya kronik ağrı titreme, konsantrasyon, hafıza ve problem çözme becerilerini içeren bilişsel konular. Durum ayrıca konuşma bozukluklarına da yol açabilir.

MS türleri nelerdir?

Klinik olarak izole sendrom (CIS)

Klinik olarak izole sendrom (CIS) en az 24 saat süren semptomların bir bölümünü içerir. Bu belirtiler merkezi sinir sistemindeki demiyelinizasyondan (Miyelin, sinir hücrelerinin gövdelerini saran tabaka biçiminde yalıtkan bir malzemedir) kaynaklanır.

İki türü vardır: monofokal ve multifokal. Monofokal atak, bir lezyonun bir belirtiye neden olduğu anlamına gelir. Multifokal atak, birden fazla lezyon ve birden fazla semptomunuz olduğu anlamına gelir.

Bu bölümler MS’in karakteristiği olmasına rağmen, bir tanı koymak için yeterli değildir.

MS ile ortaya çıkanlara benzer lezyonlar varsa, relapsing-remitting MS (RRMS) tanısı alma olasılığınız daha yüksektir. Bu lezyonlar yoksa, MS gelişme olasılığınız daha düşüktür.

Relapsing-Remitting MS (RRMS)

Relapsing-remitting MS (RRMS), hastalık aktivitesinin net nükslerini ve ardından remisyonları içerir. Remisyon dönemlerinde semptomlar hafif veya yoktur ve hastalık ilerlemez. RRMS başlangıçta MS’in en yaygın şeklidir ve tüm vakaların yaklaşık yüzde 85’ini oluşturur.

Birincil ilerleyen MS (PPMS)

Primer progresif MS’niz (PPMS) varsa, nörolojik fonksiyon semptomlarınızın başlangıcından itibaren giderek kötüleşir. Bununla birlikte, kısa süreli stabilite meydana gelebilir. “Aktif” ve “aktif değil” terimleri hastalık aktivitesini tanımlamak için kullanılır.


İkincil ilerleyen MS (SPMS)

Sekonder progresif MS (SPMS), RRMS aşamalı forma geçtiğinde ortaya çıkar. Sakatlığa veya fonksiyonun kademeli olarak kötüleşmesine ek olarak hala belirgin nüksler olabilir.

Sonuç Olarak

MS’niz değişebilir ve gelişebilir, ancak bir seferde yalnızca bir MS türüne sahip olabilirsiniz.

MS nasıl tedavi edilir?

MS için bir tedavi mevcut değildir, ancak çoklu tedavi seçenekleri mevcuttur. Hastalık değiştirici tedaviler (DMT’ler) hastalığın ilerlemesini yavaşlatmak ve nüks oranınızı azaltmak için tasarlanmıştır.

MS’in erken belirtileri nelerdir?

MS bir kerede gelişebilir veya semptomlar o kadar hafif olabilir ki kolayca ortadan kaldırabilirsiniz. MS’in en yaygın erken belirtilerinden üçü:

Kollarınızı, bacaklarınızı veya yüzünüzün bir tarafını etkileyen uyuşma ve karıncalanma. Bu duyumlar, ayağınız uyuştuğunda karıncalanıp iğnelenmesine benzer. Bununla birlikte, belirgin bir sebep olmadan ortaya çıkarlar.

Denge bozukluğu ve zayıf bacaklar. Yürürken veya başka bir tür fiziksel aktivite yaparken kendinizi kolayca sendelersiniz.

Çift görme, bulanık görme veya kısmi görme kaybı. Bunlar MS’in erken bir göstergesi olabilir. Ayrıca göz ağrınız da olabilir.

Bu semptomların birçok farklı nedeni olabilir. Bu belirtilere sahip olsanız bile, mutlaka MS hastası olduğunuz anlamına gelmez.

MS’e ne sebep olur?

MS hastasıysanız, sinir liflerinin çevresindeki miyelinin koruyucu tabakası hasar görmüştür.

Hasarın bir bağışıklık sistemi saldırısının sonucu olduğu düşünülmektedir. Araştırmacılar, bağışıklık sistemi saldırısını başlatan bir virüs veya toksin gibi çevresel bir tetikleyici olabileceğini düşünüyor.

Bağışıklık sisteminiz miyeline saldırırken iltihaplanmaya neden olur. Bu skar dokusuna veya lezyonlara yol açar. Enflamasyon ve skar dokusu beyniniz ve vücudunuzun diğer kısımları arasındaki sinyalleri bozar.

MS kalıtsal değildir, ancak bir ebeveynde veya kardeşte olması riski biraz artırır. Bilim adamları MS’i geliştirmeye yatkınlığı artıran bazı genler tanımladılar.

MS nasıl teşhis edilir?

Doktorunuzun MS için nörolojik muayene, klinik öykü ve bir dizi başka test yapacaktır.

Manyetik Rezonans Görüntüleme. MRI ile kontrast boya kullanmak, doktorunuzun beyniniz ve omuriliğinizdeki aktif ve aktif olmayan lezyonları tespit etmesini sağlar.

Görsel uyarılmış potansiyel testi. Bu test, beyninizdeki elektriksel aktiviteyi analiz etmek için sinir yollarının uyarılmasını gerektirir.


Spinal tap (lomber ponksiyon). Doktorunuz omurilik sıvısında anormallikler bulmak için spinal tap (omurilik sıvısından su almak) kullanabilir.

Kan testleri. Doktorlar, benzer semptomları olan diğer olasılıkları elemek için kan testleri kullanırlar.

MS tanısı, beyninizin, omuriliğin veya optik sinirlerin birden fazla bölgesinde farklı zamanlarda meydana gelen demiyelinizasyon kanıtı gerektirir.

Aynı zamanda benzer semptomlara sahip diğer olasılıkların da elenmiş olması gerekir. Lyme hastalığı, lupus ve Sjögren’in sendromu sadece birkaç örnektir.

 

 

 

 

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir